ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ

Ειδήσεις, Θέματα και Αφιερώματα για την κατηγορία ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ από τη Μηχανή του Χρόνου

“Φτύσε τον κόρφο σου”. Η έκφραση για την γλωσσοφαγιά και το κακό μάτι προέρχεται από την αρχαία Ελλάδα. Τι σημαίνει

“Φτύσε τον κόρφο σου”. Η έκφραση για την γλωσσοφαγιά και το κακό μάτι προέρχεται από την αρχαία Ελλάδα. Τι σημαίνει

του συνεργάτη ιστορικού Κωνσταντίνου Λαγού Μία περίεργη συνήθεια που είχαν οι αρχαίοι Έλληνες ήταν να φτύνουν τον κόρφο τους τρεις φορές. Με τον τρόπο αυτό πίστευαν ότι απέτρεπαν τη βασκανία, κυρίως με τα λόγια, αυτό που οι νεοέλληνες αποκαλούν «γλωσσοφαγιά». Άλλωστε, η λέξη «βασκανία» βγαίνει από το ρήμα «βασκαίνω», που σημαίνει «σκοτώνω με τα λόγια», […]

Η αρχαιότερη διαφήμιση οδοντόκρεμας και η παλαιότερη φόρμουλα. Ποια ήταν τα συστατικά και η αποτελεσματικότητά της

Η αρχαιότερη διαφήμιση οδοντόκρεμας και η παλαιότερη φόρμουλα. Ποια ήταν τα συστατικά και η αποτελεσματικότητά της

του συνεργάτη ιστορικού Κωνσταντίνου Λαγού Η παλαιότερη φόρμουλα για οδοντόκρεμα είναι καταγεγραμμένη σ’ ένα αιγυπτιακό παπύρο και χρονολογείται γύρω στον 4ο αιώνα μ.Χ. Αναμφίβολα πρόκειται και την αρχαιότερη διαφήμιση οδοντόπαστας. Σήμερα βρίσκεται στη συλλογή αρχαίων αιγυπτιακών χειρόγραφων της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Βιέννης. Φτιάχνοντας μια αρχαία οδοντόκρεμα Το κείμενο της φόρμουλας είναι γραμμένο στα ελληνικά, την […]

Η ιστορία των γλυπτών θραυσμάτων του Παρθενώνα που επιστρέφει ο πάπας Φραγκίσκος. Πως βρέθηκαν στο Βατικανό. Φωτογραφίες

Η ιστορία των γλυπτών θραυσμάτων του Παρθενώνα που επιστρέφει ο πάπας Φραγκίσκος. Πως βρέθηκαν στο Βατικανό. Φωτογραφίες

Ο Πάπας Φραγκίσκος αποφάσισε να επιστρέψει στην Ελλάδα τα τρία θραύσματα των Γλυπτών του Παρθενώνα που βρίσκονταν στα μουσεία του Βατικανού επί αιώνες, ανακοίνωσε την Παρασκευή το Βατικανό. Το Βατικανό χαρακτήρισε τη χειρονομία ως «δωρεά» του πάπα προς τον Αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο «ως απτή ένδειξη της ειλικρινούς επιθυμίας του να ακολουθήσει τον οικουμενικό δρόμο της αλήθειας». Το Βατικανό γίνεται […]

Παρμενίων, ο σπουδαιότερος στρατηγός του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Τον δολοφόνησε “προληπτικά” χωρίς να τον δικάσει

Παρμενίων, ο σπουδαιότερος στρατηγός του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Τον δολοφόνησε “προληπτικά” χωρίς να τον δικάσει

του συνεργάτη ιστορικού Κωνσταντίνου Λαγού Το όνομα του Παρμενίωνα είναι σήμερα πασίγνωστο στους Έλληνες γιατί έχει δοθεί στη μεγαλύτερη άσκηση του ελληνικού στρατού που διοργανώνεται κάθε χρόνο. Όμως, παρά την εξοικείωσή τους με το όνομα, λίγοι γνωρίζουν λεπτομέρειες για τον σημαντικότερο στρατηγό του Φιλίππου Β΄ της Μακεδονίας και στη συνέχεια του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Ο Παρμενίων […]

Ο θάνατος του Καλλισθένη που έγραψε την ιστορία του Μ. Αλεξάνδρου. Τον αμφισβήτησε και αρνήθηκε να τον προσκυνήσει

Ο θάνατος του Καλλισθένη που έγραψε την ιστορία του Μ. Αλεξάνδρου. Τον αμφισβήτησε και αρνήθηκε να τον προσκυνήσει

του ιστορικού συνεργάτη Κωνσταντίνου Λαγού Ο Μέγας Αλέξανδρος στην εκστρατεία του εναντίον της περσικής αυτοκρατορίας εκτός από στρατιωτικούς είχε μαζί του καλλιτέχνες, γιατρούς, επιστήμονες άλλων ειδικοτήτων, αλλά και λόγιους που θα κατέγραφαν ό,τι καινούργιο και αξιοπερίεργο συναντούσαν στην Ανατολή. Στην τελευταία κατηγορία ανήκε και ο Καλλισθένης από την Όλυνθο που ήταν ο επίσημος ιστορικός της […]

Οι «Υπαστυνόμοι Ρεξ» της αρχαίας Ελλάδας. Οι σκύλοι που αποκάλυψαν δολοφόνους και καταδίωξαν ιερόσυλους

Οι «Υπαστυνόμοι Ρεξ» της αρχαίας Ελλάδας. Οι σκύλοι που αποκάλυψαν δολοφόνους και καταδίωξαν ιερόσυλους

του συνεργάτη ιστορικού Κωνσταντίνου Λαγού Ο Πλούταρχος που έζησε τον 1ο αιώνα μ. Χ, υπήρξε ιστορικός, φιλόσοφος, βιογράφος, ρήτορας, και δάσκαλος. Ήταν πολυγραφότατος και ένα από τα έργα του που σώθηκαν έχει τον τίτλο «Ηθικά». Εκεί καταγράφει εκπληκτικές ιστορίες για αρχαίους  σκύλους που έλυσαν υποθέσεις δολοφονιών και άλλων εγκληματικών ενεργειών. Αρχαίοι «Υπαστυνόμοι Ρεξ» Η πρώτη […]

Πώς βγήκε η φράση τα “κροκοδείλια δάκρυα”. Οι αρχαίοι, ο Σαίξπηρ και η αλήθεια για τους κροκόδειλους που δακρύζουν

Πώς βγήκε η φράση τα “κροκοδείλια δάκρυα”. Οι αρχαίοι, ο Σαίξπηρ και η αλήθεια για τους κροκόδειλους που δακρύζουν

του συνεργάτη ιστορικού Κωνσταντίνου Λαγού Η έκφραση «κροκοδείλια δάκρυα» προέρχεται από την ελληνική γραμματεία της ύστερης αρχαιότητας. Γενικά, χρησιμοποιείται όταν κάποιος επιδεικνύει προσποιητή θλίψη για το κακό που συνέβη σε κάποιο άλλο. Η αρχαία ελληνική φράση είναι ακόμη πιο ακραία, αφού αυτός που χύνει «κροκοδείλια δάκρυα», δεν υποκρίνεται απλά, αλλά έχει προκαλέσει ο ίδιος κακό […]

“Όταν εμείς ξυριζόμασταν αυτοί έτρωγαν βελανίδια”. Τα γένια στην αρχαία Ελλάδα και οι επιρροές στους άλλους λαούς

“Όταν εμείς ξυριζόμασταν αυτοί έτρωγαν βελανίδια”. Τα γένια στην αρχαία Ελλάδα και οι επιρροές στους άλλους λαούς

του συνεργάτη ιστορικού Κωνσταντίνου Λαγού Όπως στη σύγχρονη εποχή έτσι και στη διάρκεια της αρχαιότητας υπήρχαν περίοδοι που οι άνδρες ξυρίζονταν σε καθημερινή βάση. Αυτό ισχύει γενικά για τους Αιγύπτιους, τους Έλληνες στην ελληνιστική εποχή και τους Ρωμαίους από τον 3ο αιώνα π. Χ. Επίσης, οι κουρείς τους εκτός από το κόψιμο των μαλλιών αναλάμβαναν […]

Ο Δαίδαλος θρηνεί τον ‘Ικαρο. Το σημαντικότερο γλυπτό της Χιλής αναπαριστά τον ελληνικό μύθο

Ο Δαίδαλος θρηνεί τον ‘Ικαρο. Το σημαντικότερο γλυπτό της Χιλής αναπαριστά τον ελληνικό μύθο

του συνεργάτη ιστορικού Κωνσταντίνου Λαγού Το 1922 η Βραζιλία γιόρταζε τα 100 χρόνια της ανεξαρτησίας της. Μία από τις πιο στενούς συμμάχους της, η Χιλή, της έστειλε ως δώρο ένα σύμπλεγμα αγαλμάτων που αναπαριστά  τον Δαίδαλο να θρηνεί τον νεκρό Ίκαρο μετά την πτώση του στο Ικάριο Πέλαγος. Είναι έργο της Ρεμπέκα Μάτε-Μπέλο, της πρώτης […]

Πώς βγήκε η φράση: “έγινε θυσία στον Μολώχ της ασφάλτου”. Ποιος είναι ο Μολώχ, που αναφέρει ακόμη και ο Μαρξ

Πώς βγήκε η φράση: “έγινε θυσία στον Μολώχ της ασφάλτου”. Ποιος είναι ο Μολώχ, που αναφέρει ακόμη και ο Μαρξ

του συνεργάτη ιστορικού Κωνσταντίνου Λαγού Μολώχ ή Μολέκ ήταν μία θεότητα των Αμμωνιτών που αναφέρεται στην Παλαιά Διαθήκη. Οι ακόλουθοι του Μολώχ θυσίαζαν μικρά παιδιά για να τον εξευμενίσουν πετώντας τα σε φωτιά μπροστά στο είδωλό του. Σήμερα οι νεκροί των αυτοκινητιστικών δυστυχημάτων αναφέρονται στη δημοσιογραφική γλώσσα ως “θυσία στο Μολώχ της ασφάλτου”. Η έκφραση […]

Το κρανίο του κοριτσιού με τα κεραμικά λουλούδια. Ένα από τα πιο συγκινητικά εκθέματα του Αρχαιολογικού Μουσείου της Πάτρας

Το κρανίο του κοριτσιού με τα κεραμικά λουλούδια. Ένα από τα πιο συγκινητικά εκθέματα του Αρχαιολογικού Μουσείου της Πάτρας

του συνεργάτη ιστορικού Κωνσταντίνου Λαγού Ένα από τα πιο σχετικά καινούργια αρχαιολογικά μουσεία της Ελλάδας είναι στην Πάτρα. Βρίσκεται στην ανατολική είσοδο της πόλης πάνω στην Νέα Εθνική Οδό Πατρών-Αθηνών. Στο Αρχαιολογικό Μουσείο Πατρών εκτίθενται αρχαιολογικά ευρήματα από τη μυκηναϊκή εποχή μέχρι και την ύστερη αρχαιότητα. Πολλά προέρχονται από την ευρύτερη περιοχή της Αχαΐας. Ένα […]

Τα ξυλοπόδαρα ξεκίνησαν από την αρχαία Ελλάδα. Γιατί τα έλεγαν κωλόβαθρα και τους χρήστες τους κωλοβαθριστές

Τα ξυλοπόδαρα ξεκίνησαν από την αρχαία Ελλάδα. Γιατί τα έλεγαν κωλόβαθρα και τους χρήστες τους κωλοβαθριστές

του συνεργάτη ιστορικού Κωνσταντίνου Λαγού Τα ξυλοπόδαρα είναι πάσσαλοι, δοκοί ή τεχνητές προσθήκες που προσαρμόζονται στα πόδια των ανθρώπων και τους επιτρέπουν να βαδίζουν πιο ψηλά από το έδαφος. Δεν αποτελούνται απαραίτητα από ξύλο πάντα, αλλά η συστατική λέξη του ξύλου έχει επικρατήσει. Πρώτοι οι αρχαίοι Έλληνες έκαναν χρήση ξυλοπόδαρων. Τα κωλόβαθρα και οι κωλοβαθριστές […]

Πώς προσπάθησαν να εκσυγχρονίσουν την εικόνα του Αφγανιστάν μέσω της αρχαίας Ελλάδας. Το κρατικό έμβλημα με ελληνικό τύπο

Πώς προσπάθησαν να εκσυγχρονίσουν την εικόνα του Αφγανιστάν μέσω της αρχαίας Ελλάδας. Το κρατικό έμβλημα με ελληνικό τύπο

Κατά τη διάρκεια της ύστερης ελληνιστικής εποχής, ο ελληνικός πολιτισμός γνώρισε ιδιαίτερη άνθηση στο σημερινό Αφγανιστάν και τμήμα του δυτικού Πακιστάν. Στην περιοχή άκμασε το ελληνιστικό βασίλειο, της Βακτριανής, αλλά και το λεγόμενο ελληνοϊνδικό βασίλειο που αποσπάστηκε από το πρώτο. Το ελληνοϊνδικό βασίλειο, στο σημερινό Πακιστάν, σηματοδοτεί το ανατολικότερο σημείο όπου επεκτάθηκαν οι Έλληνες και […]

Η πόλη-κράτος με την επιβλητική οχύρωση που ίδρυσε ο Επαμεινώνδας αφού κατατρόπωσε τους Σπαρτιάτες. Η ανασκαφή (βίντεο)

Η πόλη-κράτος με την επιβλητική οχύρωση που ίδρυσε ο Επαμεινώνδας αφού κατατρόπωσε τους Σπαρτιάτες. Η ανασκαφή (βίντεο)

Η Μεσσήνη υπήρξε μία από τις σημαντικότερες πόλεις-κράτη της αρχαιότητας. Ιδρύθηκε το 370-369 π.Χ. από τον Θηβαίο στρατηγό Επαμεινώνδα, μετά τη νίκη του επί των Σπαρτιατών στην περίφημη μάχη των Λεύκτρων.

Ράμπες για άτομα με ειδικές ανάγκες, σε ιερά και ναούς αποδεικνύουν την κοινωνική πρόνοια των αρχαίων Ελλήνων

Ράμπες για άτομα με ειδικές ανάγκες, σε ιερά και ναούς αποδεικνύουν την κοινωνική πρόνοια των αρχαίων Ελλήνων

του συνεργάτη ιστορικού Κωνσταντίνου Λαγού Μία πρόσφατη αρχαιολογική μελέτη αποκάλυψε ότι οι αρχαίοι Έλληνες είχαν ενσωματώσει σε πολλούς ναούς και ιερά, ράμπες που έδιναν πρόσβαση σε επισκέπτες με κινητικά προβλήματα και ειδικές ανάγκες πριν από χιλιάδες χρόνια. Τα αρχαιολογικά στοιχεία φαίνεται να επιβεβαιώνουν τις περιορισμένες φιλολογικές πηγές, κυρίως με αναφορά στην Αθήνα της κλασικής εποχής, […]

Παπαγάλοι. Ο Μ. Αλέξανδρος τους έφερε, οι Ρωμαίοι τους έτρωγαν και οι Βυζαντινοί δεν ανέχονταν τις βρισιές τους

Παπαγάλοι. Ο Μ. Αλέξανδρος τους έφερε, οι Ρωμαίοι τους έτρωγαν και οι Βυζαντινοί δεν ανέχονταν τις βρισιές τους

του συνεργάτη ιστορικού Κωνσταντίνου Λαγού Τα τελευταία χρόνια στα πάρκα της Αθήνας και άλλων μεγάλων ελληνικών πόλεων έχουν κάνει την εμφάνισή τους πολλοί μικρόσωμοι πράσινοι παπαγάλοι. Αν και δεν είναι ενδημικό είδος, έχουν προσαρμοστεί καλά στο ελληνικό περιβάλλον και δεν προκαλούν ζημιά στο οικοσύστημα. Πολλοί Έλληνες παραξενεύονται με την παρουσία των εξωτικών πουλιών. Αυτό που […]

Ο αγαπημένος σκύλος του Μεγάλου Αλεξάνδρου και ο Σκούμπι Ντου ως απόγονός του. Μια πόλη πήρε το όνομά του

Ο αγαπημένος σκύλος του Μεγάλου Αλεξάνδρου και ο Σκούμπι Ντου ως απόγονός του. Μια πόλη πήρε το όνομά του

του συνεργάτη ιστορικού Κωνσταντίνου Λαγού Ο Βουκεφάλας, το άλογο του Μεγάλου Αλεξάνδρου είναι γνωστό σε όλους. Πόσοι όμως γνωρίζουν ότι είχε μαζί του στην εκστρατεία και τον αγαπημένο του σκύλο, τον Περίτα;  Όταν πέθανε, ο Αλέξανδρος ονόμασε μία νέα πόλη προς τιμή του όπως είχε κάνει για τον Βουκεφάλα. Το 2020 ο Περίτας έγινε γνωστός […]

Είναι οι «πολύχρυσες» Μυκήνες στην τοποθεσία που τις τοποθέτησε ο Σλήμαν ή ήταν λάθος από ενθουσιασμό της στιγμής;

Είναι οι «πολύχρυσες» Μυκήνες στην τοποθεσία που τις τοποθέτησε ο Σλήμαν ή ήταν λάθος από ενθουσιασμό της στιγμής;

του αναγνώστη μας και συγγραφέα, Θεμιστοκλή Παπαδημόπουλου Το χάσμα που χωρίζει τον μελετητή του σήμερα από τον Τρωικό πόλεμο είναι τεράστιο, για την ακρίβεια 30 αιώνες ή 3000 χρόνια. Αλλά τέσσερις αιώνες χώριζαν και τους επικούς ποιητές από την άλωση της Τροίας, και επτά αιώνες την κλασσική Αθήνα, όπου επί Πεισίστρατου καταγράφηκαν τα έπη. Σήμερα […]

Οι έγχρωμες φωτογραφίες από τον ασύλητο τάφο του Τουταγχαμών. Γιατί θεωρούν ότι βρέθηκε εκεί προσωρινά

Οι έγχρωμες φωτογραφίες από τον ασύλητο τάφο του Τουταγχαμών. Γιατί θεωρούν ότι βρέθηκε εκεί προσωρινά

του συνεργάτη ιστορικού Κωνσταντίνου Λαγού Ίσως με μία πρώτη ματιά, η φωτογραφία μοιάζει με λήψη από αποθήκη κάποιου σπιτιού ή καφενείου στην Ελλάδα πριν από μερικές δεκαετίες. Όμως, στην πραγματικότητα είναι μία από τις φωτογραφίες που τραβήχτηκαν μέσα από τον τάφο του Τουταγχαμών, αμέσως μετά την ανακάλυψή του το 1923! Η έγχρωμη φωτογραφία είναι αποτέλεσμα […]

close menu