Η Ρωμαϊκή Αγορά της Αθήνας κάλυπτε ένα μεγάλο ορθογώνιο χώρο στο κέντρο της πόλης και βρισκόταν εκατό μέτρα μακριά από στην αρχαία αγορά, με την οποία συνδεόταν με έναν πλακόστρωτο δρόμο.

Όπως και στην αρχαία Αθήνα έτσι και την περίοδο της ρωμαϊκής κυριαρχίας, η περιοχή κάτω από την Ακρόπολη αποτελούσε σημαντικό σημείο συνάθροισης των πολιτών. Για τον λόγο αυτό, οι Ρωμαίοι επέλεξαν να χτίσουν την καινούργια τους αγορά κοντά στην αρχαία με τη διαφορά ότι πλέον το εμπορικό κέντρο ήταν ανεξάρτητο από τις υπόλοιπες δραστηριότητες της αγοράς.

Romaiki agora panorama
Η Ρωμαϊκή Αγορά βρίσκεται μεταξύ των οδών Πελοπίδα, Μάρκου Αυρηλίου, Πολυγνώτου, Διοσκούρων και Επαμεινώνδα και σώζεται κατά το ήμισυ περίπου. Δύο πρόπυλα, ένα στη δυτική πλευρά δωρικό –η πύλη της Αρχηγέτιδος Αθηνάς– (δεξιά) και ένα στην ανατολική πλευρά ιωνικό με αρράβδωτους κίονες (αριστερά) ήταν οι κύριες είσοδοι του κτηρίου. Πανοραμική φωτογραφία Χρ. Βασιλόπουλος

Περιμετρικά της υπήρχαν κίονες Ιωνικού ρυθμού, στοές και στο κέντρο ένα συντριβάνι. Στην πίσω όψη βρισκόταν τα καταστήματα, καθώς εκεί πραγματοποιούνταν οι εμπορικές συναλλαγές της πόλης και το εμπόριο λαδιού.

Στη δυτική πλευρά της αγοράς, στη συμβολή των σημερινών οδών Άρεως, Ποικίλης και Διόσκουρων βρισκόταν και η Πύλη της Αθηνάς Αρχηγέτιδος, η οποία ήταν η μία από τις δύο κύριες εισόδους.

Η Πύλη ήταν αφιερωμένη στη θεά Αθηνά, την αρχηγό της πόλης και δημιουργήθηκε, όπως όλο το έργο, με τη χρηματοδότηση του Ιουλίου Καίσαρα και στη συνέχεια του Οκταβιανού Αυγούστου.

Είχε τέσσερις δωρικούς κίονες και βρισκόταν στη διασταύρωση δυο σημαντικών αρχαίων οδών.
Συγκεκριμένα έχει λοξό προσανατολισμό, ώστε να είναι ευθυγραμμισμένη με τον δρόμο που ερχόταν από την αρχαία αγορά.
Στο κέντρο του κτίσματος ήταν τοποθετημένος ο ανδριάντας του Λουκίου Καίσαρα.

Την περίοδο της τουρκοκρατίας στην περιοχή της ρωμαϊκής αγοράς χτίστηκαν εργαστήρια, σπίτια και το Φετιχιέ τζαμί.
Η αγορά συνέχισε να λειτουργεί, καθώς εκεί πραγματοποιούνταν ετήσιο σταροπάζαρο.

Η πύλη της Αθηνάς Αρχηγέτιδος είχε τέσσερις δωρικούς κίονες και αέτωμα από πεντελικό μάρμαρο.
Η πύλη της Αθηνάς Αρχηγέτιδος είχε τέσσερις δωρικούς κίονες και αέτωμα από πεντελικό μάρμαρο. Στην τουρκοκρατία κρεμούσαν πάνω τους τις τιμές των προϊόντων. Φωτο: Χρ. Βασιλόπουλος

Κάθε Ιούλιο μήνα οι έμποροι συγκεντρώνονταν στην υπαίθρια αγορά και πουλούσαν σιτάρι και αγροτικά προϊόντα.
Για τον λόγο αυτό, η Πύλη της Αθηνάς Αρχηγέτιδος ονομαζόταν πλέον “Παζαρόπορτα”.
Πάνω στους κίονες της πύλης οι έμποροι αναρτούσαν το “νάρτι”, δηλαδή την επίσημη διατίμηση των προϊόντων από τη διοίκηση.
Ακριβώς δεξιά της βρισκόταν η μεσαιωνική εκκλησία της Αγ. Σωτείρας της Παζαρόπορτας.

Με την πάροδο των χρόνων, η Πύλη της Αθηνάς Αρχηγέτιδος, όπως φαίνεται από γκραβούρες της εποχής, ήταν ενωμένη με τα κτίσματα που ανεγέρθηκαν στο Μοναστηράκι.
Η συστηματική ανασκαφή στην ευρύτερη περιοχή ξεκίνησε το 1837, ύστερα από κατεδαφίσεις και απαλλοτριώσεις των γύρω κτισμάτων.
Τότε ξεκίνησε σιγά σιγά να έρχεται στο φως το σύνολο της ρωμαϊκής αγοράς με τα σπουδαία μνημεία και το εντυπωσιακό πρόπυλο.

Η επιβλητική πύλη σήμερα. Σώζονται οι τέσσερις δωρικοί κίονες και αέτωμα από πεντελικό μάρμαρο. Αφιερώθηκε στην Αθηνά Αρχηγέτιδα (11 π.Χ.).

Αντλήθηκαν πληροφορίες από: Ρωμαϊκή Αθήνα της Άλκηστις Χωρέμη, Η αρχαιολογία της πόλεως των Αθηνών 

Διαβάστε  στη «ΜτΧ»: Το καταραμένο τζαμί στο Μοναστηράκι

 

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here