Τα δόντια νεκρών στρατιωτών του Βατερλό έγιναν μασέλες για εύπορους! Πως οι οδοντίατροι έγιναν “κλειστό” επάγγελμα

Τα δόντια νεκρών στρατιωτών του Βατερλό έγιναν μασέλες για εύπορους! Πως οι οδοντίατροι έγιναν “κλειστό” επάγγελμα

Στις αρχές του 19ου αιώνα, η οδοντιατρική ήταν ακόμη στα σπάργανα. Οποιοσδήποτε μπορούσε να παριστάνει τον οδοντίατρο και η ζήτηση για καινούργια δόντια ήταν μεγάλη.

Άδεια άσκησης επαγγέλματος δεν υπήρχε. “Όλοι ασχολούνταν με την οδοντιατρική”, αναφέρει η Ρέιτσελ Μπέρστο, επιμελήτρια του Μουσείου της Βρετανικής Οδοντιατρικής Ένωσης. Από τορνευτές ελεφαντόδοντου, χημικούς και κοσμηματοπώλες μέχρι κατασκευαστές περουκών και σιδηρουργούς.

Ακόμη και το 1800, οι τεχνητές οδοντοστοιχίες κατασκευάζονταν από ελεφαντόδοντο ή δόντια ιπποπόταμου.

Σε άλλες περιπτώσεις, η βάση της μασέλας ήταν από ελεφαντόδοντο και μετά προσκολλούσαν ανθρώπινα δόντια. Όμως, ήταν άβολες και δεν θύμιζαν ανθρώπινα δόντια.

Επίσης, ήταν πολύ δύσκολο να καθαριστούν και σύντομα αποκτούσαν άσχημη γεύση και μυρωδιά. Το κόστος τους ήταν υψηλό. Το 1782, ο Μάρτιν Βαν Μπούτσελ από το Λονδίνο διαφήμισε ένα πλήρες σετ οδοντοστοιχιών από ελεφαντόδοντο και ανθρώπινα δόντια για 100 λίρες.

Η κατάσταση χειροτέρευσε με την εισαγωγή της ζάχαρης στην Ευρώπη μέσω της αποικιοκρατίας. Γινόταν όλο και πιο δημοφιλής, ιδιαίτερα μεταξύ των πλουσίων, αλλά έφθειρε το σμάλτο των δοντιών τους.

Οι προσπάθειες λεύκανσης με όξινα διαλύματα δεν είχαν αποτέλεσμα. “Επιδημία” τερηδόνας επικράτησε και η ζήτηση για καινούργια δόντια αυξανόταν όλο και περισσότερο.

Γελοιογραφία του Τόμας Ρόουλαντσον (1787) με τίτλο “Μεταμόσχευση δοντιών”. Οι φτωχοί απεικονίζονται να προσφέρουν τα δόντια τους για χάρη των πλουσίων – Πηγή εικόνας: Metropolitan Museum of Art

Οι τυμβωρύχοι μετά την μάχη του Βατερλό

Το πρόβλημα που προέκυψε ήταν το εξής: πώς θα βρισκόταν ένας μεγάλος αριθμός πραγματικών ανθρώπινων δοντιών για να καλυφθούν οι αυξανόμενες ανάγκες;

Την απάντηση στο ερώτημα έδωσε η περίφημη μάχη του Βατερλό, τον Ιούνιο του 1815. Πάνω από 45.000 στρατιώτες πέθαναν στο πεδίο της μάχης. Άνθρωποι που πουλούσαν ανθρώπινα δόντια για να μειώσουν τη φτώχεια τους εκμεταλλεύτηκαν την περίσταση. Έτρεξαν στα σημεία που κείτονταν οι νεκροί στρατιώτες και τους τραβούσαν τα δόντια με πένσες. Δεν χρειαζόταν καν να ξεθάψουν κάποιο πτώμα!

Υπήρχαν τυμβωρύχοι για αυτή τη δουλειά, αρκετό καιρό πριν τη μάχη του Βατερλό. Τριγυρνούσαν στα νεκροταφεία τη νύχτα, ξέθαβαν σαπισμένα πτώματα και έβγαζαν δόντια από τα στόματα των νεκρών. Μετά τον καθαρισμό και το βράσιμο, αυτά τα δόντια τοποθετούνταν στα στόματα των πελατών τους.

Όμως, ούτε οι τυμβωρύχοι μπορούσαν να καλύψουν τη ζήτηση. Επίσης, τα δόντια που έκλεβαν ήταν συνήθως άχρηστα και οι πελάτες τους προτιμούσαν υγιή δόντια από νεαρά άτομα κι όχι σάπια από νεκρούς ή ηλικιωμένους. Έτσι, τα αποκαλούμενα “δόντια του Βατερλό” έγιναν όλο και πιο περιζήτητα.

Τεχνητή οδοντοστοιχία με “δόντια του Βατερλό” στο Μουσείο Στρατιωτικής Ιστορίας της Δρέσδης – Πηγή εικόνας: Wikipedia

Οι ειδικοί ισχυρίζονται ότι τα δόντια των νεκρών στρατιωτών τραβήχτηκαν όχι μόνο από λαθρεμπόρους δοντιών, αλλά και από ντόπιους και επιζώντες στρατιώτες για να τα πουλήσουν. Μέχρι και επαγγελματίες από τη Βρετανία έσπευσαν να αποσπάσουν τα δόντια των νεκρών στρατιωτών, γεγονός που οδήγησε στην “έκρηξη” της οδοντιατρικής επιστήμης.

Σύμφωνα με την Μπέρστο, τα “δόντια του Βατερλό” θα είχαν διαμορφωθεί και ταξινομηθεί με τέτοιο τρόπο ώστε κάθε σετ άνω και κάτω μπροστινών δοντιών να φαινόταν ότι προέρχεται από ένα μόνο σώμα. Ίσως οι άνθρωποι να μην είχαν ιδέα για την πραγματική προέλευση των μασελών τους, προσθέτει η επιμελήτρια του μουσείου.

Τα σετ θα είχαν πουληθεί σε πρώιμους οδοντοτεχνίτες που τα έβραζαν, έκοβαν τις άκρες και στη συνέχεια τα τοποθετούσαν σε οδοντοστοιχίες από ελεφαντόδοντο. Χρειάζονταν τουλάχιστον έξι εβδομάδες για να κατασκευαστούν.

H παρακμή των “δοντιών του Βατερλό”

Πηγή κεντρικής φωτογραφίας: Metropolitan Museum of Art. Με πληροφορίες από: BBC, History of Yesterday και Nature

Ακολουθήστε τη mixanitouxronou.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

Διαβάστε τις σημαντικότερες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, στη mixanitouxronou.gr

ΠΡΟΣΘΗΚΗ ΣΧΟΛΙΟΥ

Παρακαλούμε σχολιάζετε κόσμια. Υβριστικά σχόλια δεν θα γίνονται αποδεκτά

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

close menu