Στα μέσα της δεκαετίας του ’50 στην καρδιά του Καράκας σχεδιάστηκε ένα εμπορικό κέντρο που αποτέλεσε στολίδι για τη χώρα. Πίσω όμως από τις φαντασμαγορικές βιτρίνες του, στεγάζεται μία από τις πιο διαβόητες φυλακές πολιτικών κρατουμένων του κόσμου και τα γραφεία της μυστικής αστυνομίας της Βενεζουέλας.

Το El Helicoide, όταν σχεδιάστηκε, έγινε με τέτοιο τρόπο ώστε να είναι ορατό από κάθε σημείο του Καράκας. Στόχος του σχεδίου ήταν να μοιάζει με διαστημικό σκάφος και να αποτελέσει το πρώτο εμπορικό κέντρο στον κόσμο που είχε εσωτερικούς δρόμους και κυκλοφοριακή διαρρύθμιση. Tο αρχιτεκτονικό κόσμημα της Βενεζουέλας διέθετε 300 εμπορικά καταστήματα, 8 κινηματογράφους, ένα ξενοδοχείο, ένα ελικοδρόμιο και μπορούσε να καλύψει κάθε καταναλωτική ανάγκη.
Για να εξυπηρετούνται οι πελάτες μέχρι τον υψηλότερο όροφο με τα αμάξια τους, είχε σχεδιαστεί γύρω από το κτίριο διάδρομος 4 χιλιομέτρων, προκειμένου τα αυτοκίνητα να φτάνουν μέχρι εκεί που ήθελε κάθε πελάτης.

To σύμβολο της ανάπτυξης που μετατράπηκε σε κολαστήριο

To Εl Helicoide θεωρήθηκε σύμβολο του μετα-μοντέρνου Καράκας και μιας χώρας που αναπτύσσεται.Το σχέδιο του διαφημίστηκε και δοξάστηκε σε τέτοιο βαθμό παγκοσμίως που εγκωμιάστηκε από τον Πάμπλο Νερούδα, ενώ προτάθηκε στον Σαλβαδόρ Νταλί να διακοσμήσει το εσωτερικό του.

Τα μεγαλοπρεπή σχέδια της ανοικοδόμησης εγκαταλείφθηκαν μαζί με το κτίριο στα τέλη της δεκαετίας του ’50 όταν οι εργασίες σταμάτησαν, λόγω οικονομικών προβλημάτων. Η κατασκευή του κτιρίου δεν ολοκληρώθηκε ποτέ και κανένα εμπορικό κατάστημα δεν λειτούργησε.
Αντιθέτως οι χώροι που προορίζονταν για την πώληση πολυτελών ειδών μετατράπηκαν αρχικά σε καταφύγιο αστέγων και στη συνέχεια σε κελιά φυλακών, στα οποία οι πολιτικοί κρατούμενοι μαρτυρούσαν και σήμερα χαρακτηρίζονται ως «κολαστήριο επί γης».
Το έργο εγκαταλείφθηκε οριστικά το 1958, μετά την κατάρρευση της δικτατορίας του Περέζ Χιμένεζ. Τότε οι τρεις αρχιτέκτονες του κτιρίου κατηγορήθηκαν ότι είχαν λάβει οικονομική βοήθεια από το στρατιωτικό καθεστώς. Παρόλο που η κατηγορία ποτέ δεν αποδείχθηκε, ο ισχυρισμός αυτός χρησιμοποιήθηκε από την επόμενη δημοκρατική κυβέρνηση, η οποία δεν θέλησε να δώσει εγγύηση για την ολοκλήρωση του σχεδίου. Παράλληλα, η ρυμοτομία της πόλης του Καράκας άλλαζε και η ανθρωπογεωγραφία μεταβάλλονταν. Οι πλούσιοι κάτοικοι της πόλης μετακινήθηκαν ανατολικά, ενώ οι παραγκουπόλεις εξαπλώνονταν στον νότο. Για χρόνια το ημιτελές κτίριο έμενε αναξιοποίητο, ενώ ενεπλάκη σε περίπλοκες νομικές διαδικασίες μεταξύ των επενδυτών, της κυβέρνησης και των ιδιοκτητών, οι οποίοι διεκδικούσαν τις προκαταβολές που είχαν δώσει πριν από την ολοκλήρωση του σχεδίου.
Καταφύγιο για εκατοντάδες πληγείσες οικογένειες
Τελικά το El Helicoide πέρασε στα χέρια του κράτους. Το εγκαταλελειμμένο κτίριο αρχικά έγινε καταφύγιο για περίπου 500 οικογένειες και θύματα πλημμυρών. Δεν υπήρχε ούτε ηλεκτρισμός, ούτε νερό. Αυτό όμως έλεγε και πολλά σε χιλιάδες ανθρώπους που είχαν χάσει τα πάντα από τις φυσικές καταστροφές. Σύντομα το εμπορικό κέντρο μετατράπηκε σε κέντρο σωματεμπορίας, πορνείας και εγκλήματος. Το 1984 άλλαξε για άλλη μία φορά χρήση, καθώς εκεί εγκαταστάθηκε η εθνική υπηρεσία πληροφοριών και το μετέτρεψε σε φυλακή για πολιτικούς κρατούμενους. Από τότε το αρχιτεκτονικό στολίδι της Βενεζουέλας κατέληξε σε εφιάλτη. Όσο για τους πολιτικούς κρατούμενους, διαμορφώθηκε ειδικός θάλαμος βασανιστηρίων.
Ο πρώτος άντρας που έγινε γνωστό ότι φυλακίστηκε για τις απόψεις του, ήταν ο αστρολόγος José Bernardo Gómez. Συνελήφθη τη δεκαετία του ΄90, καθώς σε μία ιδιωτική εκδήλωση προέβλεψε τον θάνατο του τότε προέδρου της Βενεζουέλας, Ραφαέλ Καλδέρα. Από τότε εκατοντάδες πολίτες έχουν ακολουθήσει τη διαδρομή του. Στα χρόνια του Μαδούρο, συνήθως φυλακίζονται ακτιβιστές, ομοφυλόφιλοι και αντιφρονούντες. Μαθητές, πολιτικοί ακτιβιστές, πολίτες, μεταξύ των οποίων και παιδιά συνελήφθησαν, καθώς βρέθηκαν τη λάθος στιγμή στο λάθος σημείο.
Όπως έχει αποκαλύψει ένας πρώην φύλακας του «σωφρονιστικού καταστήματος», υπήρξε περίοδος που όποιος βρισκόταν στον δρόμο, συλλαμβανόταν. «Αν εντοπίζονταν ομάδες άνω των 4 ανθρώπων, συλλαμβάνονταν και οδηγούνταν εκεί».
Τα βασανιστήρια στους πολιτικούς κρατούμενους

Ο Ρόσμιτ Μαντίλλα είναι πολιτικός ακτιβιστής και υποστηρικτής των δικαιωμάτων της ΛΟΑΤΚΙ κοινότητας.
Συνελήφθη το 2014, καθώς κατηγορήθηκε ότι χρηματοδοτούσε διαδηλωτές που εναντιώνονταν στον Μαδούρο. Ήταν ένας από τους 3.000 συλληφθέντες σε μία από τις μεγαλειώδεις αντικυβερνητικές διαδηλώσεις που είχαν διοργανωθεί. Τη χρονιά που μεταφέρθηκε στο El Helicoide υπήρχαν 50 κρατούμενοι, όμως σε δύο χρόνια έφτασαν τους 300.

«Σκεφτείτε έναν άνθρωπο για 15 μέρες, όχι παραπάνω, σε ένα μικρό κελί, όπου ουρεί σε πλαστικά μπουκάλια, αφοδεύει σε σακούλες και κοιμάται για μέρες, μπορεί και μήνες, δίπλα σ’ αυτά, χωρίς μπάνιο, χωρίς νερό, με λίγο μόνο φαγητό δίπλα σ’ όλες αυτές τις ακαθαρσίες. Μια υγειονομική βόμβα, μία πραγματική κόλαση, στην οποία ξέρεις ότι μπορεί να μην αντέξεις, αν δεν σε βγάλουν από εκεί εγκαίρως», είχε περιγράψει στο BBC.

Οι κρατούμενοι  έχουν βγάλει ονόματα στα κελιά: «Μικρή Τίγρης», «Μικρή Κόλαση», αλλά το χειρότερο απ’ όλα είναι το «Γκουαντάναμο».
Ήταν ένα παλιό δωμάτιο ανάκρισης. Ο Βίκτωρ σε μαρτυρία του στο ΒBC το έχει περιγράψει ως εξής: «Ήταν περίπου 12 Χ 12 και χρησιμοποιούνταν για 50 κρατουμένους. Ζεστό, αποπνικτικό και χωρίς εξαερισμό. Χωρίς νερό, φως, τουαλέτα και κρεβάτια. Οι τοίχοι ήταν λεκιασμένοι με αίμα από τα βασανιστήρια. Σε ένα από τα βασανιστήρια των φυλακών, κάλυπταν το κεφάλι με μία πλαστική σακούλα. Τους ακινητοποιούσαν, τους κλωτσούσαν και τους χτυπούσαν και στη συνέχεια τους υπέβαλαν σε ηλεκτρικά σοκ.

Σε έναν φοιτητή πανεπιστημίου τοποθέτησαν μια σακούλα με περιττώματα στο κεφάλι του και τον ανάγκασαν να τα αναπνέει για ημέρες. Aυτές είναι πολλές από τις πρακτικές απόσπασης πληροφοριών που χρησιμοποιούσε η μυστική αστυνομία της Βενεζουέλας. Οι μαρτυρίες πρώην κρατουμένων καταγράφηκαν από διεθνείς οργανισμούς ανθρωπίνων δικαιωμάτων και το 2018, το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο άρχισε προκαταρκτική εξέταση για τα εγκλήματα και τις παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων κατά τη διάρκεια των αντικυβερνητικών διαδηλώσεων ενάντια στον Μαδούρο.

Διαβάστε ακόμη στη «ΜτΧ»: Πώς ο Μαδούρο από οδηγός λεωφορείων, σωματοφύλακας και υποστηρικτής του Τσάβες έγινε πρόεδρος της Βενεζουέλας. Η οικονομική κατάρρευση, η αύξηση της εγκληματικότητας και οι καταγγελίες για νοθεία

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here