Ο Γιώργιος Διλβόης γεννήθηκε στα Αλάτσατα της Μικράς Ασίας κοντά στη Σμύρνη, αλλά η οικογένειά του μετανάστευσε στις ΗΠΑ το 1908 και εγκαταστάθηκε στην πολιτεία της Μασαχουσέτης.

Ο Διλβόης ήταν ένας από τους Έλληνες της διασποράς που επέστρεψαν στην Ελλάδα το 1912 για να πολεμήσει ως εθελοντής στους Βαλκανικούς Πολέμους. Στη συνέχεια γύρισε στη Μασαχουσέτη για να τελειώσει το σχολείο. Μετά την αποφοίτησή του κατατάχθηκε εθελοντικά στον Αμερικανικό Στρατό στην εθνική φρουρά του Νιου Χαμσάιρ και συμμετείχε στην εκστρατεία που διεξήγαγαν οι Αμερικανοί στο Μεξικό, όπου και διακρίθηκε, κερδίζοντας την απαλλαγή του. Ωστόσο, το 1916 -1917 ενσωματώθηκε εκ νέου στις τάξεις του αμερικανικού στρατού για να πολεμήσει στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο Τζορτζ Ντιλμπόι όπως τον αποκαλούσαν οι αμερικανοί, υπηρέτησε στο 103 σύνταγμα πεζικού της 26ης αμερικανικής μεραρχίας στο μέτωπο της Γαλλίας.

Η  μάχη του Belleau Wood μέσα στο δάσος της Γαλλίας ήταν πολύνεκρη. Ο απολογισμός ήταν 10.000 νεκροί, τραυματίες και αγνοούμενοι. Εκεί διακρίθηκε για την αυτοθυσία του ο ελληνοαμερικανός Διλβόης. Θεωρείται ο πρώτος Ελληνοαμερικανός που τιμήθηκε μετά θάνατον με το ανώτατο στρατιωτικό Μετάλλιο της Τιμής από το κογκρέσο των ΗΠΑ.

Η δράση του στο Α Παγκόσμιο πόλεμο

Η μονάδα του Διλβόη πολέμησε εναντίον των Γερμανών στο δυτικό μέτωπο του Α παγκοσμίου πολέμου, 45 μίλια έξω από το Παρίσι. Στις 6 Ιουνίου του 1918 πρωταγωνίστησε στη μάχη του Μπελό Γουντ όταν ο λόχος του κλήθηκε να καταλάβει τη σιδηροδρομική γραμμή και να κάμψει την δύναμη των γερμανικών οπλοπολυβόλων. Η εντολή ήταν η κατάληψη του σταθμού της πόλης.

Οι στρατιώτες επιτέθηκαν με ορμή και έφτασαν σε απόσταση 100 μέτρων. Εκεί δέχτηκαν βαριά πυρά και ανάμεσα στους πολλούς τραυματίες ήταν ο Διλβόης. Παρά τον τραυματισμό του, σύρθηκε στο έδαφος και εξακολούθησε να μάχεται με χειροβομβίδες σκοτώνοντας τους πυροβολητές. Η επιθετική του δράση ανάγκασε τους υπόλοιπους γερμανούς να υποχωρήσουν. Όταν έφθασαν οι αμερικανικές ενισχύσεις, ο Διλβόης ήταν νεκρός διάτρητος από σφαίρες και με κομμένο το δεξί του πόδι. Η θυσία του καθόρισε τις εξελίξεις και στις 26 Ιουνίου οι Αμερικανοί επικράτησαν στην αμφίρροπη μάχη μέσα στο γαλλικό δάσος. Είχαν όμως βαριές απώλειες με περίπου 10.000 νεκρούς, τραυματίες και αγνοούμενους.

Μετά την μάχη ο αμερικανικός στρατός ανακήρυξε τον μικρασιάτη στρατιώτη έναν από τους ήρωες που καθόρισαν αυτό τον πόλεμο. Ο 28ος πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Γούντροου Ουίλσον παρασημοφόρησε τον Διλβόη μετά θάνατον με το μετάλλιο της τιμής. Σε επιστολή ο στρατηγός Τζωρτζ Μπριγκαντιέρ στον πατέρα του Αντώνιο Διλβόη ανέφερε:

«Ένας απόγονος της φυλής του Ξενοφώντα και του Λεωνίδα απέδειξε το δικαίωμά του να αναφέρεται ισάξια με εκείνες τις ηρωικές ψυχές. Κάτω από καταστάσεις υποταγής και πίστης στην υιοθετημένη του πατρίδα (την Αμερική) ανέτρεψε το παρόν, επιδεικνύοντας τις ηρωικές εκείνες ιδιότητες των Ελλήνων προγόνων του, από τους οποίους προέρχεται».

Ο Γεώργιος Διλβόης ενταφιάστηκε αρχικά στο συμμαχικό νεκροταφείο της Αργκόν στη Γαλλία. Η οικογένειά του, που είχε ήδη επανεγκατασταθεί στα Αλάτσατα , ζήτησε το 1921 από την αμερικανική κυβέρνηση τη μεταφορά των οστών του από τη Γαλλία, προκειμένου να ταφεί στην πατρίδα του.

Ανδριάντας του Διλβόη κοντά στο Σικάγο. Τιμήθηκε συνολικά από τέσσερις κατά σειρά Αμερικανούς προέδρους. Από τον Γούντροου Ουίλσον, τον Γουόρεν Χάρντινγκ, τον Κάλβιν Κούλιτζ και τέλος, από τον Μπιλ Κλίντον. Πηγή εικόνας Wikimedia Commons

Η «επιστροφή» στη Μικρασία και η βεβήλωση του τάφου από τους Τούρκους

Το φέρετρο, τυλιγμένο με την αστερόεσσα το συνόδευσε τιμητικό άγημα του αμερικανικού στρατού με αντιτορπιλικό στη Χίο και από εκεί μεταφέρθηκε στην Μικρασία. Η τελετή έγινε την 10η Ιουλίου 1922. Παρόντες ήταν ο δήμαρχος των Αλατσάτων Δημήτρης Γαλατιανός, ο αμερικανός πρόξενος Σ. Μπελενιώτης, μέλη της οικογένειας του νεκρού και της δημογεροντίας.

Λέγεται ότι 17.000 άνθρωποι κάθε ηλικίας συνόδεψαν ως τα Αλάτσατα την άμαξα με τη σορό του, που τοποθετήθηκε στο κέντρο του ναού των Εισοδίων της Παναγίας. Ο Μητροπολίτης Κρήνης Καλλίνικος τέλεσε την επιμνημόσυνη δέηση και ο δήμαρχος μίλησε για τη δράση του ήρωα.

Αμέσως μετά ακολούθησαν τα δραματικά γεγονότα του 1922 με τα ανείπωτα εγκλήματα του τουρκικού στρατού σε βάρος του ελληνικού πληθυσμού. Οι ένοπλοι κυνήγησαν τους άμαχους, κατέστρεψαν την εκκλησία και βεβήλωσαν τον τάφο του Διλβόη.

Η είδηση ότι οι τούρκοι στρατιώτες δεν σεβάστηκαν τον νεκρό και έσκισαν σε κομμάτια την αστερόεσσα με την οποία είχε ταφεί, προκάλεσε την έντονη αντίδραση της αμερικανικής διπλωματικής αποστολής.
Η τουρκική απάντηση στην διαμαρτυρία ήταν: «Κατά την εξέταση που έγινε, διαπιστώθηκε ότι το φέρετρο είχε μόνο ανοιχτεί και η σημαία χάθηκε». Η υπόθεση έφθασε στο κογκρέσο και ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ουόρεν Χάρντινγκ απαίτησε και έλαβε επίσημη συγνώμη από την κυβέρνηση του Κεμάλ. Αμερικανικό πλοίο έφτασε στη Σμύρνη και παρέλαβε τη σωρό του. Το φέρετρο ταξίδεψε τον Οκτώβριο του 1923 με το πλοίο Sapelo για την Αμερική.

Ο τάφος του Γεώργιου Διλβόη στο Εθνικό Κοιμητήριο του Άρλινγκτον (φωτ.: Michael [Randy] Walsh / findagrave.com). Στην μνήμη του έχει εγερθεί προτομή και άγαλμα στις πόλεις Σάμερβιλ της Μασαχουσέτης και Χάινς του Ιλινόι των ΗΠΑ, ενώ το Στάδιο του Σάμερβιλ φέρει το όνομα του (Ντίλμποϊ). Οι αμερικανοί τον αποκαλούν Τζορτζ Ντιλμπόι.
Στη τελετή ταφής στο στρατιωτικό νεκροταφείο του Άρλινγκτον το παρών έδωσε ο πρόεδρος των ΗΠΑ Κάλβιν Κούλιτζ. Στην Αμερική ο δήμος του Σάμερβιλ έδωσε το όνομα του στο κολυμβητήριο και το στάδιο της πόλης. Τη 14η Απριλίου 1999 με εντολή του αμερικανού προέδρου Μπιλ Κλίντον ο πρέσβης των ΗΠΑ στην Ελλάδα Νίκολας Μπέρνς, τίμησε και πάλι το ελληνομερικανό παραδίδοντας στον ανιψιό του Γεώργιο Ροζακή το χαμένο μετάλλιο, που είχαν αρπάξει οι Ναζί από την αδελφή του που ζούσε στην Κρήτη. Οι Γερμανοί εισβολείς το 1941 είχαν λεηλατήσει το σπίτι και άρπαξαν το μετάλλιο του Διλβόη.

Η πλατεία με τον αδριάντα του Γ. Διλβόη στην Ν. Ερυθραία Αττικής. Η προτομή  στήθηκε εκεί το 1970 από την Αδελφότητα Αλατσατιανών Ν. Ερυθραίας.

Ο Γιώργος Διλβόης τιμάται και στην Ελλάδα. Οι δήμοι Ν. Ερυθραίας, Βύρωνα και Νέας Σμύρνης έχουν δώσει σε πλατείες το όνομα του. Μάλιστα στη Νέα Ερυθραία έχει στηθεί και προτομή.

Διαβάστε επίσης στη ΜτΧ: Ο στρατηγός που ακρωτηριάστηκε στη μάχη και «κήδεψε» το πόδι του με τιμές και κανονιοβολισμούς. Εξελέγη πέντε φορές πρόεδρος του Μεξικού

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here