Φεβρουάριος 1919. Ο Ευφράτης είχε γίνει ήδη κόκκινος από το αίμα των Αρμενίων. Όσοι κατάφεραν να επιζήσουν της πρωτοφανούς θηριωδίας, θρηνούσαν τις εκατόμβες των νεκρών τους. Μετά την ήττα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, τρεις άνδρες που κρίθηκαν ένοχοι για την γενοκτονία των Αρμενίων, κατάφεραν να διαφύγουν στο εξωτερικό. 

Τότε οι επιζήσαντες οργάνωσαν την μυστική επιχείρηση «Νέμεσις», που είχε στόχο την εξόντωση της «ένοχης τριανδρίας». Και τα κατάφεραν. Συνολικά 8 άτομα εκτελέστηκαν, ανάμεσά τους και ο πρωθυπουργός του Αζερμπαϊτζάν, Φαταλί Χαν Χιουσκί.

Η «Νυρεμβέργη των Αρμενίων»

Στις 28 Μαΐου 1918 η Αρμενία έγινε ανεξάρτητη χώρα και πρωτεύουσα ορίστηκε το Γερεβάν ή Ερεβάν. Ήταν το πρώτο ανεξάρτητο αρμένικο κράτος από το 1375.
Η Οθωμανική Αυτοκρατορία υποχρεώθηκε να αναγνωρίσει την ανεξαρτησία της χώρας με την Συνθήκη του Μπατούμ, μετά από πολλές στρατιωτικές ήττες που ανέκοψαν την προέλαση των Τούρκων στο Κυβερνείο του Γερεβάν.

Προτεραιότητα του νέου κράτους, της Λαϊκής Δημοκρατίας της Αρμενίας, όπως ονομάστηκε επισήμως, δεν ήταν μόνο η αποκατάσταση των χιλιάδων προσφύγων που επέζησαν της γενοκτονίας, αλλά και η τιμωρία των Τούρκων και Αζέρων ενόχων.

Κατά τη διάρκεια της γενοκτονίας των Αρμένιων από την Οθωμανική Αυτοκρατορία σκοτώθηκαν τουλάχιστον 1 εκατομμύριο Αρμένιοι ενώ ο αριθμός των ορφανών παιδιών εκτιμάται ότι άγγιξε τις 50.000 (Πηγή: Youtube)

Διαβάστε ακόμα: To μαρτυρικό τέλος για χιλιάδες Αρμένισσες που τις παλούκωσαν και τις σταύρωσαν οι Τούρκοι. Η απόδραση της 14χρονης που κατήγγειλε τους βιασμούς και τα σκλαβοπάζαρα

Το φθινόπωρο του 1919 πραγματοποιήθηκε το 9ο Παγκόσμιο Συμβούλιο της Αρμενικής Επαναστατικής Ομοσπονδίας (ARF). Εκεί καταρτίστηκε η λίστα των «στόχων» ενώ είχε προηγηθεί η απόφαση του τούρκικου κακουργιοδικείου και η καταδίκη σε θάνατο της «τριανδρίας», που ηγήθηκε της θηριωδίας.

Ως βασικοί αυτουργοί κρίθηκαν ο υπουργός Εσωτερικών της Τουρκίας και μετέπειτα πρωθυπουργός, Ταλαάτ Πασάς, ο υπουργός Στρατιωτικών, Ισμαήλ Ενβέρ Πασάς και ο στρατιωτικός διοικητής, Τζεμάλ Πασάς.

Στο επόμενο Παγκόσμιο Συμβούλιο η αντεπίθεση πήρε σάρκα και οστά. Συστάθηκε ειδικό σώμα που «θα καταδίωκε τους ενόχους σε τρεις ηπείρους», δρώντας με απόλυτη μυστικότητα και αποφεύγοντας με κάθε πιθανό τρόπο τις «παράπλευρες απώλειες». Η επιχείρηση έλαβε την κωδική ονομασία «Νέμεσις», παραπέμποντας στην αρχαία ελληνική θεότητα της Θείας Δίκης.

«Αυτή τη φορά τα πρόβατα με ακονισμένα δόντια από την οδύνη, την απόγνωση και την αδικία θα κατασπάραζαν τους λύκους»

Η «Νέμεσις» εν δράσει

Από την περιβόητη «τριανδρία» πρώτος εκτελέστηκε ο Ταλαάτ Πασάς, ο οποίος είχε διαφύγει στο Βερολίνο για να γλιτώσει την εκτέλεση της ποινής του.
Λέγεται πως είχε ξυρίσει το μουστάκι του για να μην τον αναγνωρίζουν και συστηνόταν ως Αλή Σαλιέχ Μπέη. Ο Ταλαάτ θεωρούταν ο αρχιτέκτονας της εξόντωσης των Αρμένιων, καθώς είχε οργανώσει και σχεδιάσει λεπτομερώς την εθνοκάθαρση, την οποία υπερασπίστηκε μέχρι τέλους.

Ο Αρμένιος κατάσκοπος-εκτελεστής, Σογομόν Τεχλιριάν, κατάφερε να τον εντοπίσει και να τον αναγνωρίσει. Τον παρακολουθούσε για μέρες, μέχρι που βρήκε την κατάλληλη ευκαιρία. Στον δρόμο κοντά στο σπίτι του Ταλαάτ, τον προσπέρασε φαινομενικά τυχαία και με μια αστραπιαία κίνηση τον πυροβόλησε στο κεφάλι.

Η σορός του επέστρεψε στην Τουρκία το 1943, κατόπιν εντολής του Χίτλερ, ενώ το μαυσωλείο του βρίσκεται σήμερα στην Κωνσταντινούπολη και μια λεωφόρος στην Άγκυρα φέρει το όνομά του.

O Tαλαάτ Πασάς (δεξιά), Μέγας Βεζύρης της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας που εκτελέστηκε από τον Αρμένιο Σογομόν Τεχλιριάν, κατά τη διάρκεια της επιχείρησης «Νέμεσις». Ο Τεχνιλιάν θεωρείται σήμερα εθνικός ήρωας της Αρμενίας

Ο Τζεμάλ Πασάς είχε διαφύγει στη Σοβιετική Ένωση και είχε αναλάβει σύμβουλος του νέου καθεστώτος. Η νέα του θέση δεν μπόρεσε να τον γλιτώσει από τον θάνατο. Οι Αρμένιοι κομάντο τον εντόπισαν και τον εκτέλεσαν στις 25 Ιουλίου 1922, μπροστά στο αρχηγείο της Τσεκά, στην Τιφλίδα.

Το τρίτο μέλος της «τριανδρίας των Νεότουρκων» ήταν ο Ενβέρ Πασάς, που επίσης είχε διαφύγει στη Σοβιετική Ένωση σκοτώθηκε στις 4 Αυγούστου 1922 από μια διμοιρία Αρμενίων μπολσεβίκων, όντας επικεφαλής μιας ομάδας επαναστατημένων μουσουλμάνων.

Εκτός, όμως, από τους τρεις επισήμως καταδικασμένους ως ιθύνοντες της γενοκτονίας, εκτελέστηκαν και υψηλόβαθμοι πολιτικοί του Αζερμπαϊτζάν.

Ο Αζέρος πρωθυπουργός, Φαταλί Χαν Χιουσκί, κατηγορήθηκε ότι συνέβαλε αποφασιστικά στη σφαγή 20.000 Αρμενίων στο Μπακού το 1918. Στις 19 Ιουνίου 1920,  βρέθηκε νεκρός από σφαίρες της αρμένικης «Νέμεσις» ενώ παρόμοιο θάνατο βρήκε και ο Αζέρος υπουργός, Μπεχούντ Χαν Τζιβανσίρ, στις 18 Ιουλίου του επόμενου έτους.

Συνολικά, οκτώ υψηλόβαθμοι Τούρκοι και Αζέροι αξιωματούχοι καθώς και τρεις «Αρμένιοι προδότες» έπεσαν νεκροί από τις σφαίρες των επτά Αρμενίων εκτελεστών από τον Ιούνιο του 1920 έως τον Ιούλιο του 1922.

Το Γερεβάν ή Ερεβάν είναι η πρωτεύουσα της Αρμενίας. Είναι χτισμένο στις όχθες του ποταμού Ραζντάν και αποτελεί το διοικητικό, πολιτιστικό και βιομηχανικό κέντρο της χώρας.
Αντλήθηκαν πληροφορίες από: Αρμένικα

Αρχική φωτογραφία: Αρμένιοι άμαχοι, οδηγούμενοι από ένοπλους Οθωμανούς στρατιώτες, περνώντας μέσα από το Χαρπούτ (Kharpert), σε μια φυλακή στην κοντινή Μεζιρέχ (Mezireh) σημερινή Ελαζίκ (Πηγή φωτογραφίας: Wikipedia)

Διαβάστε ακόμα στη «ΜτΧ»: Όταν ο Ευφράτης έγινε κόκκινος απ’ το αίμα των Αρμενίων. Η γενοκτονία που δεν αναγνώρισαν ποτέ οι Τούρκοι και η δίκη – παρωδία των «υπευθύνων» που εξόργισε τον Αμερικανό πρόεδρο Ρούσβελτ

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here